متنی مفید در باب پزشکی از قرن هشتم هجری

ميراث مكتوب - کتاب شفاء الأمة، ترجمۀ الرحمة فی الطب والحکمة نوشتۀ احمد بن ملا سلیمان بن صوفی جراح، تصحیح میرهاشم محدّث از سوی انتشارات اطلاعات به چاپ رسید.
یکی از متون مفید پزشکی که در اواخر قرن هشتم و اوائل قرن نهم هجری قمری نوشته شده کتاب الرحمة فی الطب والحکمة است که توسط مهدی بن علی بن ابراهیم صبیری یمنی (یمیمی) (درگذشته 815) به نگارش درآمده است. این کتاب در پنج فصل است به این ترتیب:
باب اول در علم طبیعت (در نسخه: طبیعی) یعنی سرشت و مزاج و آنچه خدای تعالی به امانت نهاده در آن علم و حکمت.
باب دوم در بیان دانستن علم طبیعت طعامها و داویها و منافع ایشان.
باب سوم در بیان آنچه نیکو باشد از برای بدن در حالت صحت.
باب چهارم در علاج نمودن بیماریهائی که عام باشد در بدن ، و از جای خود به جای دیگر تردد نماید.
باب پنجم در بیان بیماریها [ئی] که انتقال می در بدن از جائی به جائی.
از الرحمة فی الطب والحکمة دو ترجمۀ فارسی در دست است: یکی همین کتاب که اکنون چاپ شده و دیگری «الطب والحکمة » که ترجمه ای متأخرتر از این ترجمه است و آن هم توسط همین مصحح در دست تصحیح است. به نظر می رسد این ترجمه چندسالی پس از تألیف انجام شده باشد چون متن و اسلوب نگارش و لغاتی که در این کتاب به کار رفته آن را به قبل از حکومت صفویه می رساند.
مطلب حائز اهمیت درباره این کتاب این است که نوع مداوای این مؤلف آسانتر و ساده تر از کتابهای طبی دیگر است. اگر در بعضی کتب طبی دیگر برای مداوای بیماری ها از جوهر پای مورچه و یا عصارۀ مغز سر تمساح و یا بال مگس یا لجن آب ندیده ته حوض استفاده می شده اما در این کتاب با داروهائی بیماریها علاج می پذیرند که امروزه هم در دسترس هستند مانند سیر ، فلفل، تره تیزک، عسل، که در فهرست آخر کتاب آمده است.
کتاب شفاء الأمة، ترجمۀ الرحمة فی الطب والحکمة نوشتۀ احمد بن ملا سلیمان بن صوفی جراح، تصحیح میر هاشم محدّث، در شمارگان 1050 نسخه به قيمت 3500 تومان از سوی انتشارات اطلاعات منتشر شده است.



افزودن دیدگاه جدید

Filtered HTML

  • نشانی صفحه‌ها وب و پست الکترونیک بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • تگ‌های HTML مجاز: <a> <em> <strong> <cite> <blockquote> <code> <ul> <ol> <li> <dl> <dt> <dd>
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.

Plain text

  • تگ‌های HTML مجاز نیستند.
  • نشانی صفحه‌ها وب و پست الکترونیک بصورت خودکار به پیوند تبدیل می‌شوند.
  • خطوط و پاراگراف‌ها بطور خودکار اعمال می‌شوند.