رونمایی از قدیمی‌ترین نسخه دست‌نویس صحیفه سجادیه

میراث مکتوب- دیروز، سه‌شنبه، از قدیمی‌ترین نسخۀ دست‌نویس صحیفۀ سجادیه، در گنجینۀ قرآن و نفایس موزۀ آستان قدس رضوی رونمایی شد.

این نسخه، از نفایس یافت شده در سال 1348 است که برای در امان ماندن از غارت اُزبکان، بیش از 350 سال، در قُبۀ مطهر مدفون بود.

به گزارش روابط‌عمومی و امور بین‌الملل سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان ‌قدس‌ رضوی، در سومین سه‌شنبۀ فرهنگی این سازمان و هم‌زمان با اعیاد شعبانیه، در مراسمی از نسخۀ دست‌نویس صحیفۀ سجادیه متعلق به سال 416 هجری قمری رونمایی شد.

سیدمحمدرضا فاضل هاشمی، کارشناس‌مسئول بخش مخطوطاتِ سازمان یادشده که سخنران علمی این مراسم بود، در ارتباط با این نسخه عنوان کرد: این نسخه به شمارۀ 12405 در گنجینۀ نُسخ خطی آستان قدس رضوی به ثبت رسیده است و بخشی از مجموعۀ فوق‌العاده نفیسی است که پنج کتاب و رساله در بردارد.

وی افزود: سومین کتاب از این مجموعه، «صحیفۀ سجادیه» به روایت علی‌بن‌مالک و مشتل بر 38 دعا از ادعیۀ صحیفۀ مبارکۀ سجادیه است که برخی کلمات و فَقَرات با روایات سیدنجم‌الدین بهاءالشرف ابوالحسن محمد، اندکی اختلاف دارد.

فاضل هاشمی ادامه داد: روایت ابن‌مالک در هیچ منبعی معرفی نشده است و بعد از شیخ طوسی متوفی 460 قمری هیچ‌کس خبری از آن به دست نداده است و اولین نسخۀ شناخته شدۀ روایت ابن‌مالک متعلق به کتابخانۀ آستان قدس رضوی است.

وی اضافه کرد: این نسخه به خط نَسخ، به دست حسن‌بن‌ابراهیم‌بن‌محمد الزامی و در ابعاد 5/11*5/17 سانتی‌متر کتابت شده است.

وی با بیان اینکه این نسخه از صحیفۀ سجادیه قدیمی‌ترین نسخه در ایران است و تاکنون نیز قدیمی‌تر از آن در جهان یافت نشده است، یافتن این نسخه را امری معجزه‌آسا توصیف کرد و گفت: در سال 997، زمانی که اُزبکان به حرم مطهر حمله کردند و نفایس آن را به غارت بردند، به دلیل هوشیاری متولی باشی، نسخه‌های فوق‌العاده نفیس، در ستونی در قسمت قبۀ مبارک پنهان شده که در سال 1348  هنگام توسعۀ حرم مطهر این نسخه‌ها کشف و استخراج شده است.

لازم به ذکر است، این نسخه به مدت یک هفته در گنجینۀ قرآن و نفایس موزۀ آستان قدس رضوی واقع در صحن کوثر حرم مطهر رضوی در معرض دید عموم قرار دارد.

گفتنی است گنجینۀ نُسخ خطی کتابخانۀ آستان قدس رضوی با بیش از 55 هزار نسخۀ خطی در موضوعات مختلف و 22 هزار نسخۀ خطی و نفیس از قرآن کریم و جزوات قرآنی از بزرگترین مراکز نُسخ خطی در جهان به شمار می‌رود. این مرکز همچنین با دارا بودن حدود 4 هزار و 600 نسخه ادعیه، میراث‌دار تشیع محسوب می‌شود.