گزارش میراث 82-83

میراث مکتوب - دوشمارۀ 82-83 «گزارش میراث» (فصلنامۀ تخصصی اطلاع‌رسانی در حوزۀ نقد و تصحیح متون، نسخه‌شناسی و ایران‌شناسی – دورۀ سوم، سال سوم، شمارۀ یکم و دوم، بهار – تابستان 1397 [انتشار: بهار 1399]) با سرمقاله‌ای از دکتر مجدالدّین کیوانی منتشر شد.

وی در سر مقالۀ خود با عنوان «میراث مکتوب و نقش آن» می‌نویسد: «امروزه وقتی از آثار مکتوب سخن می‌رود، عموماً نظرها در درجۀ اول متوجه نوشته‌های دستنویس کهن و در درجۀ دوم، کتاب‌های چاپ سنگی و مکتوبات مطبوعی است که نه دیگر بازچاپ می‌شود و نه امکان بازچاپش هست (مگر به‌صورت فاکسیمیله، که فقط به درد ارباب تخصص می‌خورد). به طورکلی از آثار مکتوب، آنچه منحصربه‌فرد و یگانه است و بازتولید آن غیرممکن، به اشیاء کمیابی تبدیل می‌شود که قیمتی بر آنها نمی‌توان گذاشت. به قول رشید یاسمی:

 از کمی شد گرانبها صندل  /  وز فزونی‌ست بی‌بها هیزم

از منظر کیوانی، آثار مکتوبْ بسیار ظریف، شکننده و آسیب‌پذیر است. به همین سبب، انبوهی از این دست در گذشته یا تماماً از میان رفته و فقط نامی از آنها به جای مانده، یا بخش‌هایی از آنها نابود شده و باقی به شکل پراکنده در این گوشه و آن گوشه محفوظ مانده است.

در بخش «جستارِ» این فصلنامه، ۱۶ مقاله از پژوهشگران به چاپ رسیده است. «نقد و بررسی» بخش دیگری از فصلنامۀ «گزارش میراث» است. علاقه‌مندان مباحث نسخه‌شناسی نیز می‌توانند مطالبی را در این زمینه در بخش بعدی مطالعه کنند. بخش پایانی فصلنامۀ «گزارش میراث»، نیز «دربارۀ نوشته‌های پیشین» نام دارد که به پاسخ‌ها به مطالب منتشرشده در شماره‌های پیشین اختصاص دارد.

هشتاد‌ و‌ دومین و هشتاد‌ و‌ سومین شماره از فصلنامۀ «گزارش میراث» به بهای ۲۵ هزار تومان از سوی مؤسسۀ پژوهشی میراث مکتوب منتشر شده است و علاقه‌مندان می‌توانند برای تهیه نسخۀ کاغذی این فصلنامه با شماره تلفن ۶۶۴۹۰۶۱۲ داخلی ۱۰۵ تماس بگیرند.

فایل پی‌دی‌اف این فصلنامه نیز به‌صورت رایگان در تارنمای مؤسسۀ پژوهشی میراث مکتوب به نشانی الکترونیکی www.mirasmaktoob.ir در بخش نشریات در اختیار علاقه‌مندان قرار دارد.

فهرست و لینک مقالات این شماره به تفکیک و با قابلیت دانلود متن کامل آن‌ها نیز در ادامه آمده است.

 

 

 

سرسخن؛ میراث مکتوب و نقش آن

دربارۀ برخی تعبیرات در دیوان ناصر خسرو / احمد مهدوی دامغانی

‌کتابالمصادرِ ابوعلی تیزانی / علیاشرف صادقی

فرمان جهانشاه قراقویونلو در منع عزاداری محرّم (بهتاریخ 865ق) / عمادالدّین شیخالحکمایی

نمونۀ کاربرد چاپ سنگی در فرماننویسی / نایب شیرازی

مکر الهی / مجدالدّین کیوانی

نسخه‌ای تازهیافت از ارشاد قلانسی در لندن / عارف نوشاهی

‌دستنویس کهن قابوسنامه و چاپ حروفی آن / مسعود قاسمی

‌«بسکو» یا «بسکر»؟ جاینامی در تاریخ سیستان / جواد محمّدی خمک

سیهسار برنتابد پیه / مریم میرشمسی

رباعی خیّام در بیاض هندوشاه نخجوانی / سیّد علی میرافضلی

‌کهنترین نمونههای شناختهشده از نستعلیق تبریزی تا سال 800ق و ارتباط آن با دستگاه آل جلایر در تبریز و بغداد / علی صفری آققلعه

‌معرّفی و ارزیابی مقدّماتی هفت نسخۀ شاهنامه مقدّم بر نیمۀ دوم سدۀ هشتم / علی شاپوران

دربارۀ دشوارترین بیت شاهنامه / امیر ارغوان

‌بخشهایی از انیسالوحدة در جنگی متعلّق به اوایل سدۀ نهم / علی رحیمی واریانی

‌اشعار نویافتۀ عبید زاکانی در مجموعۀ لطایف و سفینۀ ظرایف / محسن شریفی صَحی

‌دربارۀ تصحیح جامعاللّغات نیازی / امین حقپرست

‌ادبیات فارسی بیرون از ایران (شبهقارّۀ هند، آناطولی، آسیای میانه، و در فارسی یهودی) / مجدالدّین کیوانی

القانون فی الطّب (الکتاب الأول، فی الأمور الکلیة من علم الطب) / سعید فتحعلیزاده

‌نگاهی به تصحیح خلاصةالاشعار و زبدة الافکار (بخش تبریز و آذربایجان و نواحی آن) / مرتضی موسوی

‌مدخل حماسۀ ملّی ایران / فاطمه حمّصیان

‌ریشه شناس چه می کند؟ (4) / سیّد احمدرضا قائممقامی

‌آثار راشد محمّد افندی / نصرالله صالحی

‌ملاحظاتی درباب نقد کتاب اوّل القانون فی الطّب / نجفقلی حبیبی

‌پاسخی به نقد دیوان منوچهری / سعید شیری

 

صاحب امتیاز: مؤسسۀ پژوهشی میراث مکتوب

مدیر مسئول و سردبیر: اکبر ایرانی

معاون سردبیر: مسعود راستی‌پور