دیباج الاسماء
مؤلف: (احتمالاً) امام ادیب موسی فاروقی
موضوع: فرهنگ لغت عربی به فارسی
تاریخ تألیف: (احتمالاً) سدۀ 6 هـ .
شمار برگ‏ها: 85 برگِ 19 سطری
تاریخ کتابت نسخه: اوایل جمادی الاولی 729هـ .
محل کتابت: اسفراین
پیشینۀ آگاهی:
 از این فرهنگنامۀ بسیار ارزنده تا همین اواخر هیچ نسخه ‏ای شناسایی نشده بود و مثلاً علینقی منزوی در فرهنگنامه‏ های عربی به فارسی و احمد منزوی در جلد 3  فهرست نسخه‏ های خطی فارسی از آن نسخه ‏ای معرفی نکرده‏اند. اما براساس اطلاع صاحب کشف الظنون (ج2 ص 762)، از اثری بدین نام از «امام موسی الفاروقی» نامی باقی بوده است.  اخیراً در فهرست کتابخانۀ مجلس (ج30 ص 146) نسخه ‏ای از دیباج الاسماء به شمارۀ 9459، برگهای 84 تا 169 معرفی شده است که در 729 هـ . در اسفراین کتابت شده است. ذکر دیگری که از دیباج الاسماء در دست است نام‏بردن آن در مقدمۀ فرهنگنامه‏ ای موسوم به «مخزن اللغه» از مؤلفی ناشناخته است که چلبی در هدیة العارفین از آن یاد می‏کند و می‏نگارد: «یکی از علما این کتاب را در یک مجلد برای فرزند خویش محمد نام تألیف کرد و در گردآوری آن از کتابهای العین، دیوان الادب، دیباج الاسماء و البلغة استفاده کرد» (نقل به ترجمه، از فرهنگنامه‏ های عربی به فارسی). و می‏دانیم که هر سه کتاب دیگر پیش از سدۀ پنجم به نگارش درآمده است. با این استدلال شاید بتوان زمان پدیدآمدن دیباج الاسماء را تا سدۀ 5 و 6 عقب برد.
آغاز نسخه منحصربه‏ فرد اثر: «بسمله. الحمد لله ذی الفضل الشامل و الطول الکامل و العطاء الجزیل و البلاء الجمیل الذی لا تحصی آلاؤه و لاتجزی نعمائه، حمداً یواری جلیل نعمه و یضاهی جزیل قسمه... اما بعد فان بعض اخوانی سألنی تألیف کتاب الاصناف علی حروف المعجم لیرغب فیه المبتدیه و یقبل الیه المختلفه و یسهل وجوده و یحفظه علی من اراده فاجبته الی ما سأل و اخوک فکره بطل و التقطته و القرآن و الکتب و سمیته دیباج الاسماء... إعلم أسعَدَک الله أن الأسماء علی ثلاثة اضرب ثلاثی و... فالاسم له واحدٌ ای یک تنه گفتن، و تثنیه ‏ای دو تنه گفتن، و جمع ای جماعت گفتن، و تصغیر ای خردک گفتن، و معرفه ‏ای شناختن... ای ناشناختن و اضافه ای کنبانیدن/گنبانیدن و نسبت ای نسبت کردن و الف و لام به وی درآید... »