صفحه نخست    درباره ما    تماس    پیوندها   پنجشنبه، 4 اسفند 1390 - 02:59   
  تازه ترین اخبار:گزارش تصویری دومین جلسۀ همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی و کارگاه آموزشی و نمایش فیلم-5      گزارش تصویری اولین جلسه همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی-4     کارگاه آموزشی با عنوان «ساختمان و کارکرد سدس فخری»     سابقۀ تاریخی مقرنس، به قبل از اسلام برمی گردد     جعفری مذهب: خیلی ها برای غیاث الدین زحمت کشیده اند     طاهری: کاشانی در رأس دانش علم حساب ابنیه قرار دارد     کاشانی بر شناخت هندسه در خلق آثار فرهنگی تاکید می کند     دومین جلسه همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی     کلام کاشانی بسیار شبیه است به کلام خواجه نصیر طوسی در التذکره     استیون وپستر: کاشانی تحولی در روش ارشمیدس ایجاد کرد     کاشانی، زیج خود را به الغ بیگ تقدیم کرد     ون دالن: کاشانی زیج خود را در تکمیل زیج ایلخانی نگاشته است     اولین جلسه همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی     کاشانی در مقیاس بسیار کوچک تا حدودی شبیه ابوریحان، منهای علایق دیگر اوست     گزارش تصویری همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی در دانشگاه کاشان ـ 3     گزارش تصویری همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی در دانشگاه کاشان ـ 2     گزارش تصویری همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی در دانشگاه کاشان ـ 1     دکتر حداد عادل: داشتن حس تاریخی، نشانۀ فرهیختگی است     آغاز همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی-سوم اسفند90-دانشگاه کاشان     همایش کاشانی، محکی برای تلاش های استادان و دانشجویان نهادهای داخلی آموزش تاریخ علم است       
   آخرین مطالب  
  گزارش تصویری دومین جلسۀ همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی و کارگاه آموزشی و نمایش فیلم-5
  گزارش تصویری اولین جلسه همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی-4
  کارگاه آموزشی با عنوان «ساختمان و کارکرد سدس فخری»
  سابقۀ تاریخی مقرنس، به قبل از اسلام برمی گردد
  جعفری مذهب: خیلی ها برای غیاث الدین زحمت کشیده اند
  طاهری: کاشانی در رأس دانش علم حساب ابنیه قرار دارد
  کاشانی بر شناخت هندسه در خلق آثار فرهنگی تاکید می کند
  دومین جلسه همایش میراث علمی غیاث الدین جمشید کاشانی
  کلام کاشانی بسیار شبیه است به کلام خواجه نصیر طوسی در التذکره
  استیون وپستر: کاشانی تحولی در روش ارشمیدس ایجاد کرد
- اندازه متن: + -  کد خبر: 2045شنبه، 1 بهمن 1390 - 15:00
پشت‌نسخه‌های سبک شیراز در دوره ایلخانی و تیموری
در میان شیوه‌های شناخته شده آرایش پشت‌نسخه ، شیوه‌ای در سده هشتم و نهم هجری در شهر شیراز رواج داشته و نمونه‌های آن را در نسخه‌های آن دوره می‌بینیم. در این شیوه ، عبارت تقدیمیه یا عنوان کتاب را درون یک ترنج می‌نوشتند. این ترنج...
  

در میان شیوه‌های شناخته شده آرایش پشت‌نسخه ، شیوه‌ای در سده هشتم و نهم هجری در شهر شیراز رواج داشته و نمونه‌های آن را در نسخه‌های آن دوره می‌بینیم. در این شیوه ، عبارت تقدیمیه (/به رسم خزانه) یا عنوان کتاب را درون یک ترنج می‌نوشتند. این ترنج دارای شکلی ویژه است بدینگونه که شکلِ اصلیِ آن شبیه به یک ترنج بیضیِ‌شکل است که از دو سویِ قطرِ بزرگِ بیضی اندکی کشیده‌تر ترسیم شده است. به‌کارگیری رنگ لاجوردی در تزئین حاشیه‌های ترنج را نیز می‌توان از ویژگی‌های این گونه ترنج دانست.
چنانکه گفتیم ، اکثر نمونه‌های این شیوه در نسخه‌های استنساخ شده در شهر شیراز دیده می‌شود. انجامة برخی از نمونه‌ها فاقد جایگاه کتابت است ولی از قرائن گوناگون -مانند نسبت کاتب- می‌توان دریافت که این نمونه‌ها نیز در شیراز کتابت شده است.
یکی از کهن‌ترین نمونه‌های این شیوه مربوط به یک مجموعه بزرگ (شماره 1589 کتابخانه کوپرولو ، دارای انجامه‌های مورخ 752 – 756 ق) است که یکی از ترنج‌های مجموعه را در «شکل1» می‌بینیم. از انجامه‌های مندرج در نسخه درمی‌یابیم که بخش مهم و آغازینِ این مجموعه در شهر شیراز کتابت شده است و نمونه شاخصی از کتاب‌آرایی مکتب شیراز را در سده هشتم هجری نمایش می‌دهد.

پشت‌نسخه‌های سبک شیراز در دوره ایلخانی و تیموری

شکل 1


نمونه دیگر از این شیوه را که مربوط به دستنویس نسیم‌الربیع فی ترجمة ربیع‌الابرار (نسخه 902 کتابخانه حاج سلیم‌آغا ، مورخ 781 ق) است در «شکل 2» می‌بینیم.

پشت‌نسخه‌های سبک شیراز در دوره ایلخانی و تیموری

شکل 2


نمونه سپسین مربوط است به دستنویسی از کلیات سعدی (نسخه 2493 کتابخانه ملی ایران ، مورخ 784 ق ، به خط احمد بن علی بن احمد الشیرازی) که تصویر آن را در «شکل 3» می‌بینیم.

پشت‌نسخه‌های سبک شیراز در دوره ایلخانی و تیموری

شکل 3


نیز در «شکل 4» تصویر پشت‌نسخة دستنویس حدایق‌الانوار و بدایع‌الاشعار اثر جنید بن محمود بن محمد (نسخه 3368 عربی کتابخانه ملی پاریس ، مورخ 790 ق) را می‌بینیم . در انجامه نسخه به مکان کتابت اشاره نشده اما از آنجا که این دستنویس برای یحیی بن مظفر دوم (حکمران مظفری فارس) کتابت شده ، به احتمال بسیار در شیراز استنساخ شده است.

پشت‌نسخه‌های سبک شیراز در دوره ایلخانی و تیموری

شکل 4


این شیوة ترسیم ترنجِ پشت‌نسخه را اندکی بعد در دورة تیموری (سدة نهم) نیز در نسخه‌های ساخته شده در شیراز می‌توان دید. برای نمونه در «شکل 5» تصویر پشت‌نسخه جنگ ابراهیم‌سلطان تیموری (نسخه 13092 کتابخانة مجلس ، بی‌تا [میانة 817 - 838 ق ]) را می‌بینیم که به همین شیوه ترسیم شده است.

پشت‌نسخه‌های سبک شیراز در دوره ایلخانی و تیموری

شکل 5

مأخذ : نسخه‌شناخت ، صص 284 - 285 .

   
  

نظر شما:
نام:
پست الکترونیکی:
نظر
کد امنیتی:
 
 
 
 
 
::  صفحه اصلی ::  تماس با ما ::  پیوندها ::  نسخه موبایل ::  RSS ::  نسخه تلکس
© میراث مکتوب 1388
info@mirasmaktoob.ir
پشتیبانی توسط: رسانه ساز